Deventer Almanak voor het jaar 2010
De Deventer Almanak is de oudste almanak voor heel Nederland. Het is een echt 1001-dingenboekje, boordevol praktische informatie, interessante verhalen, informatieve artikelen en mooie illustraties. Hieronder vindt u een greep uit de onderwerpen die in de Deventer Almanak voor het jaar 2010 zijn opgenomen.
Een kalendarium, de jaartellingen, een eeuwigdurende kalender, de feest- en gedenkdagen, het koninklijk huis, de vakantieregelingen en de markten en evenementen in Nederland ontbreken natuurlijk niet. Daarnaast zijn veel handige adressen opgenomen op het gebied van natuur, landschap, milieu, voedsel, gezondheid, consument, cultuur en historie. En er is ruimte voor notities!
Nova Zembla-almanak toch echt een Deventer Almanak 
Toen Willem Barentsz en Jacob van Heemskerck in 1595 hun derde expeditie ondernamen voor de Noordelijke doorvaart naar Indië, bevond zich in hun scheepsuitrusting ook een almanak voor het jaar 1596. Dit almanakje werd aangetroffen bij de restanten van hun noodgedwongen verblijf op Nova Zembla. Op grond van het colofon weten we inmiddels dat Simon van Steenbergen in Deventer de uitgever was.
Rijksmuseum Amsterdam
Toen Willem Barentsz en Jacob van Heemskerck in 1595 hun derde expeditie ondernamen voor de Noordelijke doorvaart naar Indië, bevond zich in hun scheepsuitrusting ook een almanak voor het jaar 1596. Dit almanakje werd aangetroffen bij de restanten van hun noodgedwongen verblijf op Nova Zembla. Op grond van het colofon weten we inmiddels dat Simon van Steenbergen in Deventer de uitgever was.
Rijksmuseum Amsterdam
De natuur per maand 
'Als de laatste donderbuien zijn verstomd, kan het stille septemberweer beginnen, ook wel 'ouwe-wijven-zomertje' genoemd. Terwijl de eenden in hun letterlijk gloednieuwe verenpak elkaar het hof maken, vallen de eerste trekvogels en wintergasten binnen....' (een voorbeeld uit De Natuur in september).
'Als de laatste donderbuien zijn verstomd, kan het stille septemberweer beginnen, ook wel 'ouwe-wijven-zomertje' genoemd. Terwijl de eenden in hun letterlijk gloednieuwe verenpak elkaar het hof maken, vallen de eerste trekvogels en wintergasten binnen....' (een voorbeeld uit De Natuur in september).
De almanakmakers in vroeger tijden 
Deventer was eeuwenlang het productiecentrum van de almanak. Daarnaast waren onder andere Amsterdam, Leeuwarden, Delft, Antwerpen en Brussel belangrijke steden waar almanakken geproduceerd werden. Hier werkten berekenaars, samenstellers en auteurs aan de jaarlijks verschijnende almanakken, waarmee ze vaak een grote reputatie vergaarden.
Deventer was eeuwenlang het productiecentrum van de almanak. Daarnaast waren onder andere Amsterdam, Leeuwarden, Delft, Antwerpen en Brussel belangrijke steden waar almanakken geproduceerd werden. Hier werkten berekenaars, samenstellers en auteurs aan de jaarlijks verschijnende almanakken, waarmee ze vaak een grote reputatie vergaarden.
Tuinieren met de maan 
Er is steeds meer belangstelling voor de biologisch-dynamische land- en tuinbouw. Bij dynamisch tuinieren zijn de ritmen en cycli in de natuur in samenhang met de sterren en planeten een belangrijk uitgangspunt. Wanneer er getuinierd wordt in de meest gunstige perioden, ontwikkelen zich sterke planten waar insecten zich minder snel tegoed aan zullen doen.
Sterrenwerk
Er is steeds meer belangstelling voor de biologisch-dynamische land- en tuinbouw. Bij dynamisch tuinieren zijn de ritmen en cycli in de natuur in samenhang met de sterren en planeten een belangrijk uitgangspunt. Wanneer er getuinierd wordt in de meest gunstige perioden, ontwikkelen zich sterke planten waar insecten zich minder snel tegoed aan zullen doen.
Sterrenwerk
De onfeilbare weervoorspeller 
De 'Onfeilbare weervoorspeller' is een vermakelijk boekje uit 1880, met vuistregels om het weer te voorspellen aan de hand van gebeurtenissen in de natuur. De voorspellingen zijn heerlijk om te lezen en het is natuurlijk nog leuker om nu zélf het weer te voorspellen!
De 'Onfeilbare weervoorspeller' is een vermakelijk boekje uit 1880, met vuistregels om het weer te voorspellen aan de hand van gebeurtenissen in de natuur. De voorspellingen zijn heerlijk om te lezen en het is natuurlijk nog leuker om nu zélf het weer te voorspellen!
Een nieuwe meente
Hof van Twello bestaat in zijn huidige vorm sinds 2003. Als voedselproducent voor de streek gaat de geschiedenis echter veel verder terug. Om het 'Centrum voor Lokale Economie' nieuw leven in te blazen, valt men terug op vroegere beheersystemen.
Hof van Twello
Recepten
Veel groente- en fruitsoorten zijn ten onrechte in de vergetelheid geraakt, want ze zijn vaak bijzonder lekker van smaak, gezond en vrij gemakkelijk te telen. Om kennis te maken met de vergeten producten, zijn drie verrassende recepten opgenomen met een vergeten groente of fruitsoort.
Veel groente- en fruitsoorten zijn ten onrechte in de vergetelheid geraakt, want ze zijn vaak bijzonder lekker van smaak, gezond en vrij gemakkelijk te telen. Om kennis te maken met de vergeten producten, zijn drie verrassende recepten opgenomen met een vergeten groente of fruitsoort.
Gezocht: vogelparadijs 
In steden en dorpen leven veel vogels. Ze dragen bij aan het woongenot en de leefbaarheid van onze leefomgeving. De aanwezigheid van deze zogenoemde stadsvogel is echter niet vanzelfsprekend; echte stadsvogels als huismus en gierzwaluw hebben het moeilijk. Met wat extra aandacht in uw tuin is het mogelijk om meer vogels een aantrekkelijke leefomgeving te bieden. Helpt u mee?
Vogelbescherming Nederland
In steden en dorpen leven veel vogels. Ze dragen bij aan het woongenot en de leefbaarheid van onze leefomgeving. De aanwezigheid van deze zogenoemde stadsvogel is echter niet vanzelfsprekend; echte stadsvogels als huismus en gierzwaluw hebben het moeilijk. Met wat extra aandacht in uw tuin is het mogelijk om meer vogels een aantrekkelijke leefomgeving te bieden. Helpt u mee?
Vogelbescherming Nederland
De weersvoorspellingen voor het hele jaar
De weersvoorspellingen voor het hele jaar ontbreken natuurlijk niet in de Deventer Almanak. Handig voor het plannen van een dagje uit of uw vakantie!
De weersvoorspellingen voor het hele jaar ontbreken natuurlijk niet in de Deventer Almanak. Handig voor het plannen van een dagje uit of uw vakantie!
De Top Honderd van familienamen 
Pas na 1811 werd het wettelijk verplicht een achternaam te dragen; dit gebeurde bij keizerlijk diskreet van Napoleon. Vergeleken met 1947 kennen we nu bijna tweeëneenhalf keer zoveel familienamen. In de Top Honderd vindt u de meest voorkomende familienamen, mét uitleg van de oorsprong en de afkomst van deze namen.
Meertens Instituut
Pas na 1811 werd het wettelijk verplicht een achternaam te dragen; dit gebeurde bij keizerlijk diskreet van Napoleon. Vergeleken met 1947 kennen we nu bijna tweeëneenhalf keer zoveel familienamen. In de Top Honderd vindt u de meest voorkomende familienamen, mét uitleg van de oorsprong en de afkomst van deze namen.
Meertens Instituut
De moestuin per maand
Per maand worden er tips en beschrijvingen gegeven voor de werkzaamheden in de moestuin. De moderne groenten en bijzondere tips voor in de keuken zijn zeker niet vergeten!
Per maand worden er tips en beschrijvingen gegeven voor de werkzaamheden in de moestuin. De moderne groenten en bijzondere tips voor in de keuken zijn zeker niet vergeten!
Volkswijsheden en handigheidjes
'Nare geur in koelkast: als een sterk ruikend gerecht in de koelkast heeft gestaan, kan dit een nare geur achterlaten. Zet er in zo'n geval een kopje sodawater in en de nare geur zal snel verdwijnen.' Meer volkswijsheden en handige tips vindt u in de Deventer Almanak.
'Nare geur in koelkast: als een sterk ruikend gerecht in de koelkast heeft gestaan, kan dit een nare geur achterlaten. Zet er in zo'n geval een kopje sodawater in en de nare geur zal snel verdwijnen.' Meer volkswijsheden en handige tips vindt u in de Deventer Almanak.
Over kroezel, knoebel en krinzel 
In tuinen en moestuintjes worden ze nog vaak geteeld: kruisbessen. Het zijn wat zurige, grote en knapperige bessen met een groen tot bruinrode kleur. Ze groeien aan struiken mer doornige takken en zijn groot en harig. De eigenschappen van deze bes zijn veelvuldig overgenomen in de volksmond, waardoor de kruisbes talloze namen kent.
Meertens Instituut
In tuinen en moestuintjes worden ze nog vaak geteeld: kruisbessen. Het zijn wat zurige, grote en knapperige bessen met een groen tot bruinrode kleur. Ze groeien aan struiken mer doornige takken en zijn groot en harig. De eigenschappen van deze bes zijn veelvuldig overgenomen in de volksmond, waardoor de kruisbes talloze namen kent.
Meertens Instituut
Hoogwaterstanden 2010
Het getij is het verschil tussen eb (laagwater) en vloed (hoogwater) van de zee. Deze getijdenwerking wordt veroorzaakt door de aantrekkingskracht tussen de aarde, de zon en de maan. In de almanak zijn de hoogwaterstanden langs de Nederlandse kust opgenomen, evenals de dagen waarop springtij en doodtij zal voorkomen.
Rijkswaterstaat
Het getij is het verschil tussen eb (laagwater) en vloed (hoogwater) van de zee. Deze getijdenwerking wordt veroorzaakt door de aantrekkingskracht tussen de aarde, de zon en de maan. In de almanak zijn de hoogwaterstanden langs de Nederlandse kust opgenomen, evenals de dagen waarop springtij en doodtij zal voorkomen.
Rijkswaterstaat
Tradities zijn weer 'in' 
Jongeren hechten veel waarde aan tradities. Als ze geslaagd zijn hangen ze hun tas aan de vlaggenstok, trouwen doen ze in het wit en bij de geboorte van een baby wordt beschuit met muisjes gegeten. Anders dan vroeger kiezen jongeren zelf hun tradities en staan open voor nieuwe invloeden. Ondanks, of misschien juist wel door de vele keuzes, zijn tradities weer helemaal 'in'.
Nederlands Centrum voor Volkscultuur
Jongeren hechten veel waarde aan tradities. Als ze geslaagd zijn hangen ze hun tas aan de vlaggenstok, trouwen doen ze in het wit en bij de geboorte van een baby wordt beschuit met muisjes gegeten. Anders dan vroeger kiezen jongeren zelf hun tradities en staan open voor nieuwe invloeden. Ondanks, of misschien juist wel door de vele keuzes, zijn tradities weer helemaal 'in'.
Nederlands Centrum voor Volkscultuur
Micro's, macro's en bonte fladderaars 
Wie aan vlinders denkt, ziet meestal mooie, bonte fladderaars voor zich. De meeste vlindersoorten zijn echter stemmig bruin of grijs en vliegen in het licht van maan en sterren. Eigenlijk heten vlinders 'schubvleugeligen': de fijne stof op hun vleugels bestaat uit kleine schubjes.
Vlinderstichting
Wie aan vlinders denkt, ziet meestal mooie, bonte fladderaars voor zich. De meeste vlindersoorten zijn echter stemmig bruin of grijs en vliegen in het licht van maan en sterren. Eigenlijk heten vlinders 'schubvleugeligen': de fijne stof op hun vleugels bestaat uit kleine schubjes.
Vlinderstichting
Tekens van de tijd
In de Deventer Almanak is per maand een afbeelding opgenomen die bepaalde werkzaamheden, natuurverschijnselen of gebeurtenissen uit die periode verbeelden. Dit soort kalenderprenten werden al gebruikt in middeleeuwse handschriften en boeken. Ze weerspiegelen de maandelijkse activiteiten die de levensloop van de mensen bepaalden. De afbeeldingen herinneren ons aan de 'tekens van de tijd'.
In de Deventer Almanak is per maand een afbeelding opgenomen die bepaalde werkzaamheden, natuurverschijnselen of gebeurtenissen uit die periode verbeelden. Dit soort kalenderprenten werden al gebruikt in middeleeuwse handschriften en boeken. Ze weerspiegelen de maandelijkse activiteiten die de levensloop van de mensen bepaalden. De afbeeldingen herinneren ons aan de 'tekens van de tijd'.
Lebuïnus: de lieve vriend van Deventer 
Sint Lebuïnus hoort in het rijtje van heiligen die het geloof naar Nederland bracht. Onder hen geniet Willibrord de grootste faam. Lebuïnus hoort meer bij de regionale figuren, zoals Plechelmus, Ludger en Werenfridus.
Sint Lebuïnus hoort in het rijtje van heiligen die het geloof naar Nederland bracht. Onder hen geniet Willibrord de grootste faam. Lebuïnus hoort meer bij de regionale figuren, zoals Plechelmus, Ludger en Werenfridus.
Bovenlichten 
Boven voordeuren van oude huizen vinden we bovenlichten. Ze zijn bedoeld om daglicht toe te laten tot de gang of de hal erachter. Vaak zijn ze versierd met prachtige ornamenten. Aan menig eenvoudig huisje is het bovenlicht met levensboom de enige opsmuk. Waarom zijn bovenlichten zo rijk versierd en wat is de betekenis ervan?
Boven voordeuren van oude huizen vinden we bovenlichten. Ze zijn bedoeld om daglicht toe te laten tot de gang of de hal erachter. Vaak zijn ze versierd met prachtige ornamenten. Aan menig eenvoudig huisje is het bovenlicht met levensboom de enige opsmuk. Waarom zijn bovenlichten zo rijk versierd en wat is de betekenis ervan?
Een sieraad voor onze binnensteden
De trapgevel is een karakteristieke gevelvorm met een geschiedenis die teruggaat tot de twaalfde eeuw. Veel trapgevels zijn in de loop van de eeuwen verdwenen. Toch bepaalt de gevelvorm het gezicht van veel oude binnensteden.
Herenhuis
De trapgevel is een karakteristieke gevelvorm met een geschiedenis die teruggaat tot de twaalfde eeuw. Veel trapgevels zijn in de loop van de eeuwen verdwenen. Toch bepaalt de gevelvorm het gezicht van veel oude binnensteden.
Herenhuis
Loven, bieden en handjeklap
Op 19 oktober 2010 vindt de 810e editie van de Zuidlaardermarkt plaats. Deze paardenmarkt is niet alleen voor de paardenhandel van belang, maar is ook een grote toeristische trekpleister. Jaarlijks komen er zo'n 150.000 bezoekers naar de markt in het Drentse Zuidlaren.
Op 19 oktober 2010 vindt de 810e editie van de Zuidlaardermarkt plaats. Deze paardenmarkt is niet alleen voor de paardenhandel van belang, maar is ook een grote toeristische trekpleister. Jaarlijks komen er zo'n 150.000 bezoekers naar de markt in het Drentse Zuidlaren.
